Αρθρωτική και Φωνολογική Διαταραχή
Ακούμε ολοένα και περισσότερο αρθρωτική ή φωνολογική διαταραχή. Τι πραγματικά συμβαίνει και πως τις διακρίνουμε;
Φυσική εξέλιξη της ανάπτυξης είναι τα παιδάκια από ηλικία 18 μηνών έως τριών ετών περίπου να μην αρθρώνουν καθαρά κάποια φωνήματα ή/και να μπερδεύουν κάποια από αυτά. Από την ηλικία των 3 ετών αναμένεται να έχουν κατακτηθεί τα περισσότερα φωνήματα(γράμματα) και έτσι έχουμε μια καθαρή και καταληπτή ομιλία.
Όμως υπάρχουν και περιπτώσεις στις οποίες η περίοδος ανάπτυξης καταληπτότητας παρατείνεται. Υπάρχουν παιδάκια που δεν έχουν κατακτήσει αυτή τη δυνατότητα εξ ολοκλήρου ακόμη και σε ηλικία πολύ μεγαλύτερη των τριάμιση ή τεσσάρων ετών.
Πολλές φορές ακούμε ένα παιδί να λέει “νεγό ή νελό” αντί για ”νερό”. Σε αυτή την περίπτωση το παιδί γνωρίζει ποιον ήχο πρέπει να παράξει αλλά δεν το καταφέρνει, λόγω ανεπάρκειας του μηχανισμού άρθρωσης. Αυτή είναι η αρθρωτική διαταραχή. Η επίγνωση δηλαδή του ήχου που θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί αλλά η αδυναμία χρήσης του.
Εκτός από την αρθρωτική διαταραχή έχουμε και τη φωνολογική διαταραχή κατά την οποία έχουμε λανθασμένη επιλογή φωνήματος ενώ η δυνατότητα μεμονωμένης άρθρωσης υπάρχει. Για παράδειγμα, ”λουλούβι” αντί για ”λουλούδι”. Σε αυτήν την περίπτωση το παιδί δεν μπορεί να διακρίνει ακουστικά τους ήχους /δ/-/β/ και συνεπώς τους χρησιμοποιεί λανθασμένα.
Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε πως ο προφορικός λόγος μεταφέρεται στον γραπτό και εάν δεν έχει καθαρίσει, μπορεί να εμφανίσει δυσκολίες στο γραπτό λόγο. Συνεπώς προκύπτει χαμηλή αυτοεκτίμηση και μαθησιακά ελλείμματα.
Οι αδυναμίες αυτές είναι σημαντικό να αντιμετωπιστούν έγκαιρα. Ένα παιδί είναι απαραίτητο να έχει κατακτήσει τα φωνήματα πριν τις Α΄ Δημοτικού για να μπορέσει να μεταφέρει τη σκέψη του στο γραπτό λόγο με ευχέρεια.